مساوات و حقوق بشر

آخرین به روز رسانی: 4 10 2018

اینها مطالبی از کتاب "در بارۀ سوئد" است.

مسـاوات یعنی این که تمـام آدم ها ارزش یکسـانی دارنـد و بایـد با آنهـا هم بطـور برابر رفتـار شـود، صرف نظر از اینکه از نظر وابستگی نژادی، جنسیتی و یا ناتوانی با یکدیگر متفاوت باشند.

واژه مساوات از اعلامیه جهانی سازمان ملل برای حقوق بشر در سال ۱۹۴۸ گرفته شده است. اعلامیه حقوق بشر سازمان ملل درباره این است که تمام آدم ها ارزش و حقوق یکسانی دارند. تمام انسان ها از حق آزادی بیان، اعتقاد به هر خدایی که می خواهند و انتخاب شریک زندگی برخوردارند.

اعلامیـه حقـوق بشر سازمان مـلل تمام مردم جهـان را دربر می گیرد. یک دموکراسی مـدرن، بـدون احتـرام به حقـوق بشر دوامی نخـواهـد داشت. دولت ها باید از شهـرونـدان خود در برابر تبعیض و فشـار محافظت کنند. در سـوئـد، حقـوق بشر توسط سه قانون اساسی پاسداری می شـود: نظام حکومتی، آزادی مطبوعـات و نشر و آزادی بیان. قوانـین تاکیـد دارنـد که دولـت و کمون هـا باید برای تـامین حــق کار، مسـکن و آمــوزش تمـام شهروندان تلاش کنند.

پیمان اروپا (Europakonventionen)

از سال ۱۹۵۰ یک پیمان اروپایی برای پاسـداری از حقوق بشـر به وجــود آمده است که پیمـان اروپا نامیـده می شـود. یک پیمـان یا konvention، توافقی ست میان چند کشـور. چند نمـونـه از حقوقـی که در این پیمـان وجود دارد:

  • حق آزادی و امنیت شخصی
  • حق برخورداری از یک دادگاه عادلانه
  • حق برخورداری از احترام نسبت به زندگی خصوصی و خانوادگی

در سال ۱۹۹۵، این امر در سوئد به صورت قانون در آمد. حکومت، دولت و کمون ها باید مراقب رعایت پیمان اروپا در کشور باشند.

جنسیت ، برابری و فمینیسم

مقصـود از برابری، برابری میان زن و مـرد است.زنان و مـردان باید بطـور مسـاوی و برابر در حاکمیت حضـور داشته ودر جامعه و زندگی شخصـی خـود تاثیر گذار باشـند. برابری بدان معناسـت که زنـان و مـردان بطــور مسـاوی از حقوق و مسئولیت ها برخوردار باشند. امکانات افـراد متاثـر از عوامل متعـددی است که فراتر از جنسیت اسـت. به سخـن دیگر همه ی افـراد اعم از زنان و مـردان دارای تجربیات زندگی و اوضــاع اقتصــادی یکسانی نیستند.

جنسیت شامل یک گروه انسانی خاصی نیست. افرادی هستند که خود را زن و یا مرد معرفی نمی کنند بلکه جنسیت دیگری دارند که متفاوت از چیزی است که به هنگام ولادت بوده اند. همه ی افراد صرف نظر از جنسیتشان، از معیارهایی که جامعه به جنسیت افراد می دهد تحت تاثیر قرار می گیرند.

فمینیسم مفهومی جامع برای تحلیل جامعه و سوق دادن افکار عمومـی به زنان است و اینکه زنان از اهمیت کمتری در جامعه به نسبت مـردان برخوردارند و زنان تمایل به ایجاد تغییر دارند. جنبش سیاسی فمینیـستی از راه های مختلفی برای ایجاد فرصت های برابر، حقوق و مسئولیت های گوناگون در جامعه تلاش می کند. تلاش عملی این جنبش با هدف ایجـاد برابری، مبارزه با تبعیض و مقابله با خشونت های جنسی و افزایش نقـش زنان در اتخاذ تصمیم های کلان است. و همچنین جلب توجه عموم به این امر که دیگر محرومیت ها ریشه در جنسیت افراد دارد.

برابری در سیاست و منزل

در آغاز قرن بیستم تفاوت بسیاری میـان حقــوق زنان و مردان در سـوئـد بود. زنان تا پیـش از سال ۱۹۲۱ حق رای دادن و یا نمایندگی برای مجلـس را نداشتند. در همان هنگام حقـوق زنان متـاهـل و داری رشـد فـکری به رسمیت شناخته شد و این بدان معنـا بود که زنان مثـلا حـق تصمیم گیری در مورد درآمدهای شخصی خـود را یافتنـد. اما امـروزه پارلمــان سـوئــد (رایکسـداگن) متشــکل از نیمی از زنان و نیمـی از مــردان است. کابینه ی دولت نیز نیمی را زنان و نیمی دیگر را مـردان تشـکیل می دهد و تقـریبـا %۴۳ از سیاستمداران شوراهای شهرها زن هستند.

بیشتر زنان متاهل در گذشـته تنهـا خـانـه داری و نگهـداری از کودکان را برعهده داشتند اما در دهه ی هفتاد قرن گذشته مدارسی برای آموزش های مقدماتی و مهدکودک هایی ایجاد شدند. به دنبال آن بیم-ه ی والـدیـن به مرحله ی اجرا درآمد. این موضوع کمـک کرد تا والـدیـن به هنـگام ولادت کودک از مرخصی برابری کمک بگیرند. این تغییرات کمک کرد که کارکردن زنان آسانتر شده و درآمدهای شغلی خود را حفظ کنند. در دهه ی هفتاد قـرن گذشتـه قـانـون آزادی سقـط جنـین به زن حـق اتخـاذ تصمیـم برای فرزند آوری را داد.

در گذشته کارهای منزل عمدتا به دوش زنان بود، مانند نگهداری کودکان، شستن لباس ها، تمیز کردن خانه و شـستن ظرف ها. اما در شرایـط کنونی کار در مـنزل به سمـت بـرابـری میان زن و مـرد گام برمـی دارد، اما زنـان همچنان بیش از مردان در خانه کار می کنند.

برابری در مدرسه و محیط کار

در سال ۱۹۲۷ دختران مانند پسـران از فرصت های برابر تحصیلـی دولتی برخوردار شدند. هم اکنون در مدارس ابتدایی و دبیرستان ماده ی آموزشی ویژه ای گنجانده شده است. این روش از دبیران می خواهد که روحیـه ی برابری جنسیتی را میان دانش آموزان تقویت کنند. به سخن دیگر دبیران باید در برخوردشان با پسران و دختران رفتـاری برابر باشـند.اما انتخـاب رشته ی تحصیلـی و شغـل در شرایط فعلـی به خـوبی از گزینش جوانان حکایت دارد و اینکه با جنسیت آنان همخوانی دارد.

در سال ۱۹۸۰ قانـون برابری که در گام نخست برابری در کار و دستمـزد بـود به تصویب رسیـد. در شرایـط کنونی %۸۰ زنــان بین ۲۰ تا ۶۴ ســال مشغول به کارند. اما در شرایط کنونی برابری در کار وجود ندارد و تفاوت دستمزدهـا بین زنان و مــردان بسیــار است به گونـه ای که زنان به طـور میانگین %۸۷ از حقــوق مردان را دریافت می کنند. این موضوع رابطـه ی مستقیمی با حقوق های بالاییست که مـردان (درمقایسـه با مشاغلـی که زنان دارند) دریافت می کنند. شمــار زنان در مقایسه با مردان در مشاغل نیمـه وقت بیشتر است . زنان مرخصـی والدین طـولانـی تری گرفته و از فرزندان بیمار خود نگهداری می کنند. در این شرایط درآمد سالیانه زنان در مقایسه با مردان کمتر می شود. اما همچنان شمار مدیران مرد و افرادی که شرکت تاسیس می کنند از زنان بیشتر است.

سیاست های برابری سوئد

پارلمان سوئد در سال ۲۰۰۶ قانونی را به تصویب رساند که بر اساس آن زنان و مردان در حاکمیت و برخورداری از امــکانات و تاثیر گـذاری در جامعه و زندگی شخصی خــود برابر باشـند. برای این هـدف بزرگ شش هدف کوچکتر وجود دارد:

 ۱- توزیع برابر تأثیرگذاری و نفــوذ به گــونه ای که زنان و مــردان از
حقوق و امکانات یکسان و امکان بودن شهروندانی فعال
و طرح شرایط در اتخاذ تصمیم ها برخوردار باشند.

۲- برابری مالی. زنان و مـردان باید از امــکانات و شرایط در رابطه با درآمد شغلی که به استقــلال مالی مادام العمر منجر می شود، برخوردار باشند.

۳- برابری تحصیلی. زنان و مردان، دختران و پسران بایستی از امکانات و شرایط یکسان برای تحصیل، انتخاب رشته تحصیلی و پیشرفت فردی برخوردار باشند.

۴- توزیع یکسان کارهای بدون دستمزد خانه داری و کارهای مراقبت و نگهداری. زنان و مردان بایستی برای کارهای خانه مسئولیت یکسان داشته و از امکانات یکسان برای ارائه و دریافت مراقبت و نگهداری با شرایط یکسان برخوردار باشند.

۵- تندرستی یکسان. زنان و مردان، دختران و پسران بایستی از شرایط یکسان برای تندرستی مطلوب برخوردار بوده و به آنها درمان و مراقبت با شرایط یکسان ارائه شود.

۶- خشونت مردان علیه زنان باید متوقف شود. زنان و مردان و
دختران و پسران باید از حق و حقوق و امکانات یکسان برای حریم جسمی خود برخوردار باشند.